Çamaşır yıkama sembolleri ve anlamları
Giysi etiketlerindeki 39 bakım sembolü tek tabloda: yıkama, ağartma, kurutma, ütüleme ve profesyonel temizleme. Etiketindeki sembolü bul ve neye izin verdiğini oku.
Yıkama sembolleri
Leğen nasıl yıkanacağını gösterir. İçindeki sayı en yüksek su sıcaklığıdır (°C); noktalar aynı şeyi Amerikan usulü söyler, alttaki çizgiler ise daha hassas bir program ister.
- 95 °C’de yıkaHavlu ve çarşaf gibi dayanıklı beyaz pamuklu ve keten için kaynatma yıkaması.
- 60 °C’de yıkaPamuklu, nevresim, havlu ve iç çamaşırı için sıcak normal yıkama.
- 60 °C, hassas programSentetik programında en fazla 60 °C ve düşük devirli sıkma.
- 40 °C’de yıkaIlık normal yıkama; günlük kıyafetlerin çoğu için doğru ayar.
- 40 °C, hassas program40 °C sentetik programı; daha az kırışsın diye düşük devirli sıkma.
- 40 °C, çok hassas programYünlü ya da narin programı: tambur çok az döner, sıkma yavaştır.
- 30 °C’de yıkaKoyu renkler ve çekebilecek ya da boya verebilecek kumaşlar için serin yıkama.
- 30 °C, hassas programSpor giyim, bluz ve karışık kumaşlar için serin sentetik programı.
- 30 °C, çok hassas programTriko, ipek karışımlar ve iç giyim için 30 °C yünlü ya da narin programı.
- Sadece elde yıkaEn fazla 40 °C suda elde yıka; nazikçe sık, ovalama.
- YıkanmazEvde suyla yıkanmaz; genellikle kuru temizlemeye verilir.
- Bir nokta: soğuk yıkamaABD etiketleri sıcaklığı noktayla gösterir: bir nokta en fazla 30 °C (85 °F) demektir.
- İki nokta: ılık yıkamaEn fazla 40 °C’de (105 °F) yıka.
- Üç nokta: sıcak yıkamaEn fazla 50 °C’de (120 °F) yıka.
- Dört nokta: çok sıcak yıkamaEn fazla 60 °C’de (140 °F) yıka; beş ve altı nokta 70 °C ile 95 °C demektir.
Ağartma sembolleri
Üçgen, çamaşır suyu ve ağartıcı içeren leke çıkarıcılarla ilgilidir.
- Ağartıcı kullanılabilirGerekirse klorlu çamaşır suyu ya da oksijenli ağartıcı kullanılabilir.
- Sadece klorsuz ağartıcıYalnızca renklilere uygun oksijenli ağartıcı; klor yok.
- Çamaşır suyu kullanılabilirEski etiket: üçgendeki CL, klorlu çamaşır suyuna izin verir.
- Ağartıcı kullanmaHiçbir ağartıcı yok; ağartıcı içeren leke çıkarıcılar da dahil.
Kurutma makinesi sembolleri
Kare içindeki daire kurutma makinesidir. Noktalar ısıyı belirler: bir nokta düşük, iki nokta normal.
- Kurutma makinesinde kurutulabilirHer ısı ayarında kurutma makinesine girebilir.
- Makinede düşük ısıda kurutHassas programı seç (çıkış havası en fazla 60 °C).
- Makinede normal ısıda kurutNormal program uygundur (çıkış havası en fazla 80 °C).
- Kurutma makinesinde kurutmaMakineye koyma: giysi çekebilir ya da şekli bozulabilir.
Doğal kurutma
Dairesiz kare, makinesiz kurutma demektir: ipte, sıkmadan ya da düz serilerek.
- İpte kurutÇamaşır ipine ya da kurutmalığa as.
- Sıkmadan asarak kurutSıkmadan, burmadan ıslak hâlde as; suyu kendiliğinden süzülsün.
- Düz sererek kurutHavlu ya da ızgara üzerine yatay ser; triko şeklini korusun.
- Gölgede düz sererek kurutDoğrudan güneş almayan bir yere düz ser; renkler solmasın.
- Burarak sıkmaSuyunu almak için kumaşı burma; havluya bastırarak al.
Ütüleme sembolleri
Ütü, tabanın en yüksek sıcaklığını gösterir: bir nokta düşük, üç nokta yüksek ısı.
- Yüksek ısıda ütüleÜç nokta: taban en fazla 200 °C; pamuklu ve keten için.
- Orta ısıda ütüleİki nokta: en fazla 150 °C; yün, ipek ve polyester için.
- Düşük ısıda ütüleBir nokta: en fazla 110 °C; akrilik, naylon ve asetat için, buhar zarar verebilir.
- Buharsız ütüleÜtülenebilir ama buhar kapalı olmalı.
- ÜtülemeNe ütü ne de buharlı düzeltici kullanılır.
Kuru temizleme sembolleri
Daire, kuru temizlemeciye yönelik bir talimattır. Harf hangi işlem ve solventin kullanılacağını söyler; evde bir şey yapman gerekmez.
- Kuru temizleme (P)Perkloretilen ya da F için izin verilen solventlerle profesyonel kuru temizleme.
- Kuru temizleme (P), hassasAynı solventler, ama hassas işlem: daha az nem, daha düşük sıcaklık.
- Kuru temizleme (F)Yalnızca hidrokarbon solventlerle profesyonel kuru temizleme.
- Profesyonel ıslak temizleme (W)Temizlemeci özel ürünlerle suda yıkayıp kontrollü kurutabilir.
- Kuru temizleme yapılmazSolventle profesyonel kuru temizleme yok.
- Islak temizleme yapılmazSuyla profesyonel temizleme yok.
Yıkama talimatı etiketi nasıl okunur
Etiketler beş temel şekil kullanır ve sıra hep aynıdır: yıkama, ağartma, kurutma, ütüleme, profesyonel bakım. Şeklin üzerindeki küçük işaretler ayrıntıyı ekler.
- Leğen: makinede ya da elde yıkama.
- Üçgen: ağartma.
- Kare: kurutma; makinede (daireli) ya da doğal yolla (çizgili).
- Ütü: ütüleme ve buhar.
- Daire: profesyonel kuru ya da ıslak temizleme.
- Noktalar ısıyı gösterir: nokta arttıkça su, kurutma makinesi ya da ütü daha sıcak olabilir.
- Leğenin ya da dairenin altındaki çizgiler daha nazik işlem ister: bir çizgi hassas, iki çizgi çok hassas.
- Herhangi bir sembolün üzerindeki çarpı “yapma” demektir: yıkama, ağartma, makinede kurutma vb.
Noktalar ve sıcaklıklar
ISO 3758’e ve ABD standardına göre her nokta sayısının izin verdiği en yüksek sıcaklık.
| Nokta | Yıkama | Kurutma makinesi | Ütüleme |
|---|---|---|---|
| 30 °C / 85 °F | 60 °C / 140 °F | 110 °C / 230 °F | |
| 40 °C / 105 °F | 80 °C / 175 °F | 150 °C / 300 °F | |
| 50 °C / 120 °F | – | 200 °C / 390 °F | |
| 60 °C / 140 °F | – | – | |
| 70 °C / 160 °F | – | – | |
| 95 °C / 200 °F | – | – |
Pratik ipuçları
- Etiketteki sıcaklık bir üst sınırdır; daha soğuk yıkamak her zaman serbesttir ve enerji tasarrufu sağlar.
- En katı sembole göre ayarla: bir giyside 30 °C yazıyorsa bütün yükü 30 °C’de yıka.
- Çizgi olmaması “her şey olur” demek değil: tıka basa dolu tambur ve uzun sıkma giysileri yine de yıpratır.
- Etiket kesik mi? Kumaşa bak: pamuk ve keten ısıya dayanır, yün ve ipek serin ve hassas yıkama ister.
Bu semboller nereden geliyor
Şekiller uluslararası ISO 3758 standardıyla belirlenir (Türkiye’de TS EN ISO 3758) ve tüm Avrupa’da, Asya’nın büyük bölümünde ve Latin Amerika’da kullanılır. ABD standardı ASTM D5489 aynı şekilleri sayılar yerine noktalarla kullanır; Japonya da Aralık 2016’dan beri ISO sembollerini kullanıyor.
Bakım sembolleri, uluslararası tekstil bakım etiketleme derneği GINETEX’in tescilli markalarıdır. Burada yalnızca bilgi amacıyla kendi çizimlerimizi gösteriyoruz.
Sık sorulan sorular
Yıkama sembollerindeki noktalar ne anlama gelir?
Noktalar sıcaklığı gösterir. Leğende bir nokta 30 °C (soğuk), iki nokta 40 °C, üç 50 °C, dört 60 °C’dir. Kurutma makinesi sembolünde bir nokta düşük, iki nokta normal ısıdır. Ütüde bir nokta 110 °C, iki 150 °C, üç 200 °C’dir.
Leğenin altındaki çizgiler ne demek?
Daha nazik bir yıkama isterler. Tek çizgi düşük sıkmalı sentetik programı, iki çizgi çok hassas yünlü ya da narin programı demektir. Çizgi yoksa normal program uygundur.
Giysi etiketindeki üçgen ne anlama gelir?
Üçgen ağartmayla ilgilidir. Boş üçgen her ağartıcıya izin verir, iki eğik çizgili üçgen yalnızca klorsuz (oksijenli) ağartıcıya, üstü çizili üçgen ise hiç ağartıcı kullanılmamasını ister.
İçinde daire olan kare ne demek?
Giysi kurutma makinesinde kurutulabilir demektir. İçindeki noktalar ısıyı belirler (bir düşük, iki normal). Üstü çiziliyse giysiyi doğal yolla kurut.
Dairedeki P, F ve W harfleri ne anlama gelir?
Bunlar kuru temizlemeci için talimatlardır. P perkloretilen ve çoğu solventle kuru temizlemeye, F yalnızca hidrokarbon solventlere, W ise suyla profesyonel temizlemeye izin verir. Dairenin altındaki çizgi daha nazik bir işlem ister.
Etiket yoksa ne yapmalı?
Giysiyi en hassas kumaşmış gibi yıka: 30 °C hassas program, ağartıcı yok, düz sererek ya da ipte kurutma. Leke çıkarıcıyı önce görünmeyen bir yerde dene.